Wwieść

w opracowaniu

nr hasła: 3393

Fleksja

czasownik
Widok zaawansowany

BEZOKOLICZNIK

Bezokolicznik, strona czynna

forma
wwieść

FORMY OSOBOWE

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona czynna, czas teraźniejszy

liczba pojedyncza
osoba forma
1.wwiodę
2.wwiedziesz
3.wwiedzie
liczba podwójna
osoba forma
1.-
2.-
3.-
liczba mnoga
osoba forma
1.wwiedziem
2.wwiedziecie
3.wwiodą

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona czynna, czas przeszły

liczba pojedyncza
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.-m wwiodł
wwiodł jeśm
wwiodłem
--
2.wwiodł jeś
wwiodłeś
--
3.wwiodł
wwiodła
-
liczba podwójna
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba mnoga
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.wwiedli
--

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona bierna, czas teraźniejszy

liczba pojedyncza
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.--wwiedziono jest
liczba podwójna
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba mnoga
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona bierna, czas przyszły

liczba pojedyncza
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba podwójna
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba mnoga
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.będą wwiedzieni
--

Forma osobowa, tryb rozkazujący, strona czynna

liczba pojedyncza
osoba forma
1.-
2.wwiedzi
wwiedź
3.wwiedzi
liczba podwójna
osoba forma
1.-
2.-
3.-
liczba mnoga
osoba forma
1.-
2.-
3.-

Forma osobowa, tryb rozkazujący, strona bierna

liczba pojedyncza
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba podwójna
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba mnoga
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.wwiedzieni bądźcie
--
3.---

Forma osobowa, tryb przypuszczający, strona bierna

liczba pojedyncza
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.-by wwiodł
--
liczba podwójna
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba mnoga
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---

FORMY NIEOSOBOWE

IMIESŁÓW

Imiesłów przymiotnikowy czynny czasu przeszłego II

typ odmiany: prosta

liczba pojedyncza
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownikwwiodł
--
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba podwójna
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik---
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba mnoga
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik---
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
typ odmiany: złożona

liczba pojedyncza
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik-wwiodła
-
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba podwójna
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik---
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba mnoga
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownikwwiedli
--
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---

Imiesłów przymiotnikowy bierny czasu przeszłego

typ odmiany: prosta

liczba pojedyncza
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownikwwiedzion
-wwiedziono
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba podwójna
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik---
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba mnoga
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik---
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
typ odmiany: złożona

liczba pojedyncza
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik---
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba podwójna
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik---
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba mnoga
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownikwwiedzieni
--
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---

Imiesłów przysłówkowy czynny czasu teraźniejszego

forma
wwiodąc

Imiesłów przysłówkowy czynny czasu przeszłego I

forma
wwiodszy

COMPOSITUM

Semantyka

Definicje
1. 'wprowadzić kogoś, coś dokądś, do wnętrza czegoś, na teren czegoś, doprowadzić kogoś do jakiegoś celu, też przyprowadzić, wyprowadzić gdzieś' - 'introducere, inducere, ducere intro, intrare facere'
  • Zaploncze se nemiloscywi y wwedzeni bødzcze we pkel (deducantur in infernum) ca 1400 Fl - 30, 21
  • Ti zaprawdø, Bosze, wwedzesz ie w iamø zginena (deduces eos in puteum interitus) ca 1400 Fl - 54, 26
  • Przenosi (sc. Bog) watr s neba y wwodl we czczi swey przizapadni (induxit in virtute sua Africum) ca 1400 Fl - 77, 30
  • Wydz, acz gestly droga lychoty we mnye a wwedz mø w drodze wekvgey (deduc me in via aeterna)! ca 1400 Fl - 138, 23
  • Gospodnye wszemogøcy, genszes naas wywyodl s cyemnoscy..., a wwyodles naas w swyatloscz twey slotkey znayomoscy (in lucem dulcissimam adduxisti) ca 1450 Błaż - 1d
  • Ktoryszem wywyodl was z yøcztwa egipskyego a wwyodl gesm w *zszemyø (induxerim in terram), na nyøszesm wzwyodl røkø swøø 1455 BZ (1) - Ex 6, 8
  • Gdibi czyø Pan wwyodl do szemye kananeyskyey (cumque introduxerit te... in terra Chananaei),... rozløczysz wsziczko, czso szywot odwyra, Panu 1455 BZ (1) - Ex 13, 11
  • Przetos y ia chodzicz bødø przecziwko gim a wyodø (leg. wwiodę) ge w zemyø nyeprzyaczool (inducam illos in terram hostilem) 1455 BZ (1) - Lev 26, 41
  • Ach, bichom bili szmarli a zgynøli drzewyey, nisz nasz Pan wyedze (leg. wwiedzie) do tey zemye (utinam... non inducat nos dominus in terram istam) 1455 BZ (1) - Num 14, 3
  • Nye mogl iest wyescz (leg. wwieść) lvdv tego to w zemyø (non poterat introducere populum in terram), yøsz iest przisyøgl gim dacz 1455 BZ (1) - Num 14, 16
  • Nye wyedzecze (leg. wwiedziecie) lvdzi tich to w zemyø (non introducetis... in terram), yøsz ya dam wam 1455 BZ (1) - Num 20, 12
  • Wyodø (leg. wwiodą) yø (sc. jałowicę) w dol przikry (ducent eam ad vallem asperam) y kamyenisty 1455 BZ (1) - Deut 21, 4
  • Slysz, Panye, glosz Ivdow a k gego lvdv wyedzi (leg. wwiedzi) gy (ad populum suum introduc eum) 1455 BZ (1) - Deut 33, 7
  • Wyodlem (leg. wwiodłem) was do zemye Amoreyskego (intrcduxi vos in terram Amorrhaei) 1455 BZ (1) - Jos 24, 8
  • Gdisz otwyeczerzaly, wvyedly tego mlodzencza k nyey (introduxerunt iuvenem ad eam) 1455 BZ (1) - Tob 8, 1
  • Introducere eynfuren quasi intus ducere vyescz ca 1500 WokLub - 69r
  • Iozeph vyodacz (leg. wwiodąc 'wwiodłszy’) swe dobycząta (iumenta Ioseph et iam illuc introduxit) y vczynyl ym yasly XVI in. Rozm - 63
  • Pylat kazal poslovy vyethnyczkyemv, aby vyvyodl mylego Iesucrista na dvor z vyethnycze, vvyodschy y (leg. ji 'go’) potem (intromitte eum iterum), yakocz szye nalyepey vydzy XVI in. Rozm - 756
2. (o obyczajach) 'wprowadzić w życie, upowszechnić, zastosować' - (de moribus) 'inducere, instituere'
  • W zli obiczay ot nyektorich naschich poddanczow wvyedzono yest (a quibusdam nostris subditis noscitur fore deductum), ze oni gich poziczczam... thego istego dlugu placzicz nye dbayąn 1450 Sul (1.2) - 97
  • Przepvsczymly te dzyevyczą... tak ysczye thodzycz (leg. chodzić) a nye przymączem gyey nam poslvschną bycz, vyedzyem (leg. wwiedziem) novy obyczay (novus inducetur vitae modus) XVI in. Rozm - 27
3. 'urzędowo wprowadzić kogoś w posiadanie majątku, nieruchomości' - aliquem in possessione rerum immobilium publica auctoritate collocare'
Połączenia wyrazowe
w błąd wwieść
1. 'udzielić mylnych informacji, sprawić, że ktoś poweźmie mylny sąd o czymś'
  • Bocz vstaną... ffalschyvy proroczy y bąda davacz znamyona vyelykye y czvda rozmayte,... ysz y svyączy bąda v bląd wyedzyeny (leg. wwiedzieni, ut in errorem inducantur... electi Mat 24, 24) XVI in. Rozm - 483
w proch (śmierci) wwieść
2. 'spowodować czyjąś śmierć, unicestwić kogoś, coś, zniweczyć'wwieść kogoś w rękojemstwo
3. 'spowodować czyjąś porękę, wskazać kogoś jako poręczyciela'wwieść (w księgi)
4. 'wpisać, wciągnąć do ksiąg sądowych'
  • Domini vero invenerunt, quod ex quo se ad librum inscripsit (sc. Margaretha) al. wyodla (leg. wwiodla), debet respondere 1436 AGZ XIII - 12

Zapożyczenie

–

Uwagi

–

Bibliografia

–

Odsyłacze

–

Sstp

Sstp X 421a
PDF

Errata

-

Jak cytować?

BLŚP, hasło nr 3393, blsp.ijppan.pl, [dostęp: 25-10-2026 r.]
oprac. KJ
Wszelkie prawa zastrzeżone 2024 © Baza Leksykalna Średniowiecznej Polszczyzny