(Wyjść) Wyjć, Wynić

w opracowaniu

nr hasła: 1392

Fleksja

czasownik
Widok zaawansowany

BEZOKOLICZNIK

Bezokolicznik, strona czynna

forma
wynić

FORMY OSOBOWE

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona czynna, czas teraźniejszy

liczba pojedyncza
osoba forma
1.wynidę
2.wynidziesz
wynijdziesz
3.wynidzie
wyńdzie
liczba podwójna
osoba forma
1.wynidziewa
2.-
3.-
liczba mnoga
osoba forma
1.wynidziemy
2.wynidziecie
3.wynidą

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona czynna, czas przeszły (dokonany)

liczba pojedyncza
osoba forma
1.-
2.-
3.-
liczba podwójna
osoba forma
1.-
2.-
3.-
liczba mnoga
osoba forma
1.-
2.-
3.wynidziechą

Forma osobowa, tryb rozkazujący, strona czynna

liczba pojedyncza
osoba forma
1.-
2.wynidzi
wynidź
3.wynidzi
wynidź
liczba podwójna
osoba forma
1.wynidziwa
2.-
3.-
liczba mnoga
osoba forma
1.wynidźmy
2.wynidźcie
3.-

FORMY NIEOSOBOWE

IMIESŁÓW

Imiesłów przysłówkowy czynny czasu teraźniejszego

forma
wynidąc

COMPOSITUM

BEZOKOLICZNIK

FORMY OSOBOWE

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona czynna, czas teraźniejszy

liczba pojedyncza
osoba forma
1.-
2.-
3.wyjdzie
liczba podwójna
osoba forma
1.-
2.-
3.-
liczba mnoga
osoba forma
1.-
2.wyjdziecie
3.-

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona czynna, czas przeszły

liczba pojedyncza
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.-m wyszedł
-śm wyszedł
ja wyszedł
wyszedł jeśm
wyszedłem
--
2.-eś wyszedł
wyszedł jeś
wyszła jeś
-
3.jest wyszedł
wyszed
wyszedł
wyszedł jest
wyszeł
wyszła
wyszła jest
jest wyszło
wyszło jest
liczba podwójna
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.-sta wyszła
wyszła
wyszłasta
wyszle
-
liczba mnoga
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.-smy wyszli
--
2.-ście wyszli
wyszliście
--
3.są wyszli
są wyszły
wyszli
wyszli są
wyszły
wyszły
wyszły są
są wyszły
wyszła
wyszła są
wyszły

Forma osobowa, tryb oznajmujący, strona czynna, czas zaprzeszły

liczba pojedyncza
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.-wyszłam była
-
2.---
3.był wyszedł
jestci wyszedł był
była wyszła
jest było wyszło
wyszło było
wyszło jest było
liczba podwójna
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba mnoga
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.byli wyszli
są byli wyszli
były wyszły
były wyszły

Forma osobowa, tryb rozkazujący, strona czynna

liczba pojedyncza
osoba forma
1.-
2.-
3.niechać wyjdzie
liczba podwójna
osoba forma
1.-
2.-
3.-
liczba mnoga
osoba forma
1.-
2.-
3.-

Forma osobowa, tryb przypuszczający, strona czynna

liczba pojedyncza
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.--wyszłoby
2.---
3.
-by by wyszedł
wyszedłby
by wyszła
-
liczba podwójna
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.---
liczba mnoga
osoba rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
1.---
2.---
3.-by wyszli
--

FORMY NIEOSOBOWE

IMIESŁÓW

Imiesłów przymiotnikowy czynny czasu przeszłego II

typ odmiany: prosta

liczba pojedyncza
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownikwyszedł
wyszeł
wyszed
-wyszło
wyszły
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba podwójna
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik---
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba mnoga
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownikwyszły
wyszły
wyszły
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
typ odmiany: złożona

liczba pojedyncza
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownik-wyszła
-
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba podwójna
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownikwyszła
wyszłasta
wyszle
-
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---
liczba mnoga
przypadek rodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijaki
mianownikwyszli
-wyszła
dopełniacz---
celownik---
biernik---
narzędnik---
miejscownik---
wołacz---

Imiesłów przysłówkowy czynny czasu przeszłego I

forma
wyszeczwszy
wyszedszy
wyszedłw
wyszedw
wyszedwszy

COMPOSITUM

Semantyka

Definicje
'opuścić jakieś miejsce, przenieść się gdzie indziej, wyprowadzić się' - 'exire, egredi, abire, abscedere
se aliorsum transferre, migrare'01. (podmiotem istota żywa, subiectum est animans) 'idąc opuścić jakieś miejsce, pomieszczenie, krainę dążąc w inne miejsce, też udać się gdzieś' - (subiectum est animans) 'exire, egredi, abire, abscedere'02. (podmiotem kmieć) 'opuścić gospodarstwo rolne we wsi swojego pana' - (subiectum est cmetho) 'fundum suum
in praedio domini deserere'
  • Kyedikole kthori kmyecz s ktorey wsy... do drugey wsy... wischetlbi (quandocumque... de aliqua villa... in aliam villam... transierit), taky kmyecz onemu panu, ot ktorego vischetl, yeną kopąn groschi... dacz... bandzye vynowath 1450 Sul (1.2) - 91
  • Iaco czo gest viszetl Przetslaw Swinar (leg. z Świnar), temu trzi lata visla 1407 RtGn - nr 164
  • Pakli tego vczinicz zamyąnska (sc. wsi przebywacz) a ot tego to pana viydzye (si... ab ipso domino recesserit) 1450 Sul (1.2) - 108
  • Aczbi... kmyecz prze nyektorąn crziwdą yemu przes tego tho pana vdzyelanąn od nyego bi vishetl (si... ab eodem recesserit)..., tedi takyemu panu, ot ktorego vischetl, prosczye nyczs nye da 1450 Sul (1.2) - 91
  • Iacom ya s Wlothcowo wolyø od nyego wiszetl 1428 ZapWarsz nr 2778 1428 ZapWarsz - nr 2778
  • Ize przes czazu wyszla a ya gey nicz ne wsayl (pro wsyal) 1395 PKKr I - 242
03. 'wyruszyć na wyprawę wojenną, wystąpić do bitwy' - 'ad bellum proficisci, pugnam iniri'04. 'wziąć początek, urodzić się, pochodzić' - 'oriri, gigni, originem trahere, egredi'
  • Iako Iandrzey iest nasz brath, nasz kleynothnik y z nassey krwe wyssedl 1390 Pozn - nr 272
  • Ale potem Mezraym gymyal ludzy... Phetrusym a Ceflinya, z nychsze to sø wiszly Philystim (de quibus egressi sunt Philisthiim) 1455 BZ (1) - Gen 10, 14
05. 'przewyższyć jakością, wartością' - 'excellere,
praestare'
  • Multe filie regum congregauerunt diuicias, tu sola supergressa es vniuersas wyschla yess nad wshystky (Prov 31, 29) XV med. SKJ V (1) - 281
06. (podmiotem rzecz, zjawisko fizyczne lub pojęcie abstrakcyjne) 'wydobyć się skądś, wydostać się na zewnątrz, pojawić się, zacząć się' - (subiectum est res vel quod in natura fit, vel abstractum) 'exire, egredi, prodire, oriri'
  • Vslyszø slowa moya, bo przemogly, yako tuk wyszla sø na szemø (sicut crassitudo terrae erupta est super terram) ca 1400 Fl - 140, 8
  • In quo, gl. sc. opere, pervigilet mens mea, mouet opus, vt messis precium, mytho robothy, de vili surgat, gl. precedat, oriatur vysloby, agello 1466 R XXII (1.1) - 13
  • Wiszla iest (prodiit) iaco od tuka lichota gich ca 1400 Fl - 72, 7
07. (o pieniądzach, majątku) 'pochodzić skądś, zostać skądś wziętym' - (de pecunia, re familiari) 'exire, expendi'08. 'minąć, przeminąć, upłynąć' - 'praeterire, transire, peragi'
  • Yze Micolay o trzy grziwny rankoiemstwa zasziwal... ne dadza dawnosczy vynidz 1420 AKPr VIIIa (2) - 150
  • Aczlyby tesz po dokonalych lyeczech zamyeszkali czynycz a dawnoscz by wyszla 1456-1470 Dział - 281v
  • Secundus partus est supematuralis, quando senex mulier preter cursum nature peperit filium, sicut Sara cum esset extra annos, kdy gey byly wyszly latha, id est mynaly, peperit filium suum Ysaac XV med. R XXIV (2.8) - 361
  • Yakom nossyl wyerdunk do pana Burczkowa domu w czasz y w godzynø..., nisz dwye nyedzyeli wyszle 1424 Pyzdr - nr 977
  • Ysse tho rakoyemszthwo, czsso Otha raczyl, yescze trzy latha nye wyslo Iohanni 1424 Kal - nr 884
  • Iaco Maczey porøczil za list sza swego syna a temu ne wyszla dwa meszøcza 1412 Pyzdr - nr 398
  • Iaco sa wiszli trzsi lata temu rancoyemstwu 1410 Kal - nr 327
  • Iaco Materni ne gabano o rancogemstvo o Hanczino vano podlug praua, asze lata viszli 1407 Kościan - nr 341
  • Iaco(m) pirwey pozwal niz trzy lata wissla o XXX grziwen 1398 StPPP VIII - nr 6982
09. 'zostać sporządzonym, wykonanym' - 'effici, fieri'10. 'pojawić się i rozprzestrzenić' - 'parere et divulgari'
  • We wszelikø zemø wiszedl iest zwøk gich (in omnem terram exivit sonus eorum) Fl 18, 4 ca 1400 Fl - 18, 4
Połączenia wyrazowe
wyjć z opiekania
'przestać być pod opieką prawną, uwolnić się spod opieki'

Zapożyczenie

–

Uwagi

–

Bibliografia

–

Odsyłacze

–

Sstp

Sstp X 473b
PDF

Errata

-

Jak cytować?

BLŚP, hasło nr 1392, blsp.ijppan.pl, [dostęp: 19-07-2026 r.]
oprac. KJ
Wszelkie prawa zastrzeżone 2024 © Baza Leksykalna Średniowiecznej Polszczyzny